Kwasy PHA, czyli polihydroksykwasy, to grupa łagodnych kwasów złuszczających, do której należą przede wszystkim glukonolakton i kwas laktobionowy. Działają podobnie jak kwasy AHA, ale mają większe cząsteczki, więc wnikają w naskórek wolniej i płycej. Dzięki temu rzadziej podrażniają, a przy okazji wiążą wodę, czyli nawilżają. To dobry wybór dla skóry wrażliwej, suchej i naczynkowej, która źle znosi kwas glikolowy.
Jak działają PHA i czym różnią się od AHA
Wszystkie kwasy złuszczające rozluźniają połączenia między martwymi komórkami naskórka, dzięki czemu skóra staje się gładsza, a jej koloryt bardziej wyrównany. Różnice dotyczą tempa i intensywności działania:
- kwas glikolowy ma najmniejszą cząsteczkę, działa najsilniej i najczęściej podrażnia,
- kwas mlekowy jest łagodniejszy i dodatkowo nawilża,
- kwas migdałowy ma dużą cząsteczkę, działa powoli i równomiernie, dlatego chętnie sięgają po niego osoby z cerą tłustą i skłonną do zaskórników, o czym więcej przeczytasz w tekście o tym, jak działa tonik z kwasem migdałowym,
- kwasy PHA mają jeszcze większe cząsteczki, złuszczają bardzo łagodnie i nawilżają, a glukonolaktonowi przypisuje się także działanie antyoksydacyjne.
Kwas laktobionowy wyróżnia się zdolnością wiązania wody i tworzenia na skórze delikatnego filmu, a glukonolakton bywa opisywany jako składnik wspierający barierę naskórka. Oba są dobrze tolerowane także przez skórę, która po kwasie glikolowym piecze i czerwienieje. Połączenie kwasu migdałowego z PHA, spotykane w kremach do codziennego stosowania, daje stopniowe złuszczanie bez wyraźnego przesuszenia.
Kosmetyki z PHA występują w kilku formach. Kremy złuszczająco-nawilżające nakłada się zamiast zwykłego kremu na noc, toniki przeciera się po myciu twarzy, a maski i peelingi z wyższym stężeniem stosuje się raz w tygodniu, na kilka do kilkunastu minut. Do domowego stosowania najbezpieczniejsze są produkty o niskim i średnim stężeniu, w których kwasy uzupełniono składnikami łagodzącymi, takimi jak pantenol, alantoina czy ekstrakt z wąkroty azjatyckiej. Wysokie stężenia kwasów i peelingi o niskim pH to już domena gabinetów kosmetologicznych.
Dla kogo i jak stosować kwasy PHA
Polihydroksykwasy sprawdzą się szczególnie przy:
- skórze wrażliwej i naczynkowej, która reaguje rumieniem na kwasy AHA,
- skórze suchej i odwodnionej, która potrzebuje złuszczania, ale nie zniesie przesuszenia,
- pierwszym kontakcie z kwasami, jako bezpieczny start,
- skórze dojrzałej z nierównym kolorytem.
Kremy i toniki z PHA często można stosować codziennie, ale lepiej zacząć od kilku razy w tygodniu. Nakłada się je wieczorem na oczyszczoną skórę, a rano krem z filtrem SPF 30 lub wyższym. PHA uwrażliwiają skórę na słońce w mniejszym stopniu niż AHA, ale świeżo złuszczony naskórek i tak potrzebuje ochrony, a w kremach PHA często łączy się z kwasem migdałowym, który do tej łagodnej grupy już nie należy. Wiosna i jesień to najlepszy czas na regularne złuszczanie, ale PHA, przy konsekwentnej ochronie przeciwsłonecznej, można stosować przez cały rok.
Nie łącz kremu z PHA tego samego wieczoru z retinoidem i innymi kwasami, dopóki nie wiesz, jak twoja skóra je toleruje. Pierwsze efekty, czyli gładszą powierzchnię i bardziej jednolity koloryt, zwykle widać po kilku tygodniach regularnego stosowania. Lekkie mrowienie przez chwilę po nałożeniu bywa normalne, ale pieczenie, łuszczenie płatami albo utrzymujące się zaczerwienienie to sygnał, by odstawić produkt. Przy trądziku różowatym i atopowym zapaleniu skóry o złuszczanie trzeba zapytać dermatologa. Złuszczanie przydaje się także na ciele, gdzie dobrze sprawdzają się produkty takie jak miodowe mydło-scrub do ciała, ale skóra twarzy wymaga zdecydowanie łagodniejszego podejścia. Więcej o złuszczaniu twarzy znajdziesz w dziale pielęgnacja twarzy.
Najczęstsze pytania
Czy kwasy PHA można stosować latem?
Tak, pod warunkiem codziennego stosowania kremu z wysokim filtrem. PHA uwrażliwiają skórę na słońce słabiej niż AHA, ale złuszczony naskórek nadal potrzebuje ochrony.
Czy PHA nadają się dla cery naczynkowej?
Tak, to jedna z najłagodniejszych form złuszczania. Na początek warto stosować je kilka razy w tygodniu i obserwować skórę.