Skład tkaniny na metce informuje, z jakich włókien i w jakich proporcjach powstało ubranie. To jedna z najważniejszych wskazówek przy zakupie, bo od włókien zależy, czy ubranie będzie przewiewne, ciepłe, czy będzie się gnieść, mechacić albo elektryzować, i jak trzeba je prać. Producenci w Unii Europejskiej muszą podawać skład procentowy, dlatego warto przyzwyczaić się do zaglądania na metkę jeszcze w przymierzalni.
Jak czytać skład tkaniny: najpopularniejsze włókna
Włókna naturalne
- Bawełna: przewiewna, chłonna, przyjemna dla skóry, rzadko uczula. Gniecie się i po praniu w wysokiej temperaturze może się skurczyć.
- Len: bardzo przewiewny i chłodzący, idealny na upał. Mocno się gniecie.
- Wełna, w tym merino, kaszmir, alpaka: ciepła, dobrze reguluje temperaturę, ale wymaga delikatnego prania.
- Jedwab: lekki, gładki, przyjemny latem i zimą. Delikatny, często wymaga prania ręcznego lub chemicznego.
Włókna sztuczne, czyli z celulozy
- Wiskoza: miękka, lejąca, przewiewna, dobrze się układa. W wodzie traci wytrzymałość i może się kurczyć.
- Modal i lyocell (znany też pod nazwą handlową Tencel): podobne do wiskozy, ale trwalsze i mniej podatne na kurczenie.
Włókna syntetyczne
- Poliester: trwały, nie gniecie się, szybko schnie, ale słabo oddycha i może zatrzymywać zapach potu.
- Poliamid (nylon): wytrzymały, często w rajstopach, bieliźnie i jako dodatek wzmacniający dzianiny.
- Akryl: tani zamiennik wełny, lekki, ale łatwo się mechaci i elektryzuje.
- Elastan: dodawany w niewielkich ilościach zapewnia rozciągliwość i powrót do kształtu.
Co skład mówi o ubraniu
Proporcje mają znaczenie. Dodatek kilku procent elastanu do dżinsów czy bawełnianego T-shirtu to dobra wiadomość: ubranie lepiej się dopasowuje i nie wypycha. Przy kilkunastu procentach elastanu tkanina zaczyna mocno opinać sylwetkę i jest wrażliwa na wysoką temperaturę. Mieszanki bawełny z poliestrem mniej się gniotą i są trwalsze niż czysta bawełna, ale słabiej oddychają. Sweter opisany jako wełniany, w którym wełna stanowi kilka procent, w praktyce zachowuje się jak akrylowy.
Warto też pamiętać, że skład to nie wszystko. Ta sama bawełna może być cienka i prześwitująca albo gęsta i trwała. Dlatego oprócz metki dobrze jest obejrzeć ubranie pod światło, potrzeć dzianinę dłonią, by sprawdzić, czy się nie mechaci, i obejrzeć szwy od środka.
Osobom z wrażliwą skórą, skłonnością do potówek czy atopowym zapaleniem skóry zwykle lepiej służą tkaniny naturalne i celulozowe, zwłaszcza przy ubraniach noszonych bezpośrednio na skórze. Szorstka wełna i syntetyki mogą nasilać świąd, a przy nasilonych zmianach skórnych dobór ubrań i pielęgnacji warto omówić z dermatologiem. Nowe ubrania warto wyprać przed pierwszym założeniem, by usunąć resztki substancji z procesu produkcji.
Na metce znajdują się również symbole pielęgnacji: miska z wodą oznacza pranie i temperaturę, trójkąt wybielanie, kwadrat suszenie, żelazko prasowanie, a koło czyszczenie chemiczne. Przekreślony symbol oznacza zakaz danej czynności.
Wiosenne zakupy warto zaplanować razem z przeglądem obuwia, o którym piszemy przy okazji sportowych butów na wiosnę. O tym, jak przechowywać ubrania po sezonie, przeczytasz w tekście o przechowywaniu sezonowej garderoby. Więcej tekstów znajdziesz w kategorii moda.
Najczęstsze pytania
Czy wiskoza to materiał naturalny?
Wiskoza powstaje z naturalnej celulozy, ale w procesie chemicznym, dlatego zalicza się ją do włókien sztucznych, a nie naturalnych ani syntetycznych.
Ile elastanu w spodniach to dobrze?
Kilka procent zapewnia wygodę i powrót do kształtu. Przy większej ilości tkanina mocno opina i jest wrażliwa na wysoką temperaturę.