Zdrowa i Piękna

Tag: swetry

  • Jak prać wełnę i przechowywać swetry, żeby się nie mechaciły

    Jeśli zastanawiasz się, jak prać wełnę, żeby sweter się nie mechacił, zasada jest prosta: jak najmniej tarcia, letnia woda i delikatny środek. Wełnę pierzemy rzadko, ręcznie albo w programie do wełny, suszymy na płasko i przechowujemy złożoną. Mechacenie powstaje, gdy krótkie włókna wysuwają się z przędzy i skręcają w kuleczki, więc każdy krok, który ogranicza ocieranie, wydłuża życie dzianiny.

    Jak prać wełnę krok po kroku

    1. Sprawdź metkę. Część dzianin nadaje się wyłącznie do czyszczenia chemicznego, inne zniosą pranie w pralce.
    2. Wywróć sweter na lewą stronę i włóż go do woreczka z siatki. Pierz z rzeczami o podobnej fakturze, bez dżinsów i ubrań z suwakami.
    3. Wybierz letnią wodę, najwyżej 30°C, i płucz w tej samej temperaturze. Gwałtowna zmiana temperatury sprzyja filcowaniu.
    4. Użyj płynu do wełny o łagodnym działaniu. Unikaj zwykłych proszków z enzymami, bo część z nich rozkłada białka, z których zbudowane jest włókno wełny.
    5. Ogranicz wirowanie do niskich obrotów albo zrezygnuj z niego. Przy praniu ręcznym nie trzyj i nie wykręcaj, tylko delikatnie zanurzaj i wyciskaj.
    6. Susz na płasko, na ręczniku lub suszarce siatkowej, z dala od kaloryfera i słońca. Najpierw zawiń sweter w ręcznik i lekko go dociśnij, żeby odsączyć wodę.

    Między praniami wystarczy wywietrzyć sweter na powietrzu. Wełna dobrze radzi sobie z zapachami, a częste pranie zwyczajnie ją wyciera.

    Przechowywanie i walka ze zmechaceniami

    Swetry trzymaj złożone na półce, nie na wieszaku, bo pod własnym ciężarem rozciągają się w ramionach. Przed dłuższym schowaniem upierz je, ponieważ mole chętniej atakują dzianinę z resztkami potu i jedzenia. Sprawdzą się bawełniane worki lub pudełka z przewiewnego materiału, a woreczki z lawendą albo krążki cedrowe mogą dodatkowo zniechęcać szkodniki.

    Kuleczki, które już się pojawiły, usuniesz golarką do tkanin albo specjalnym grzebieniem. Prowadź je lekko, po rozłożonym na płasko swetrze, bez dociskania, żeby nie przeciąć oczek. Nie wyrywaj zmechaceń palcami, bo wyciągasz w ten sposób kolejne włókna.

    Gdy sweter po praniu lekko się skurczył, można spróbować go uratować: namoczyć w letniej wodzie z odrobiną odżywki do włosów, delikatnie rozciągnąć do pierwotnego kształtu i wysuszyć na płasko. Mocno sfilcowanej wełny nie da się już przywrócić, dlatego dzianin nie wkłada się do suszarki bębnowej, chyba że metka wyraźnie na to pozwala. Swetry z wełny merino i kaszmiru, cieńsze i delikatniejsze, najlepiej prać ręcznie.

    Warto też wiedzieć, że dzianiny z domieszką poliestru czy akrylu mechacą się często bardziej uporczywie niż czysta wełna: syntetyczne włókno jest mocne, więc kuleczki nie odpadają same, tylko zostają na powierzchni. Przy zakupie dotknij materiału i sprawdź skład, a dzianinową sukienkę noś z warstwami, które jej nie trą. Podpowiadamy też, jak nosić sukienkę z dzianiny zimą oraz jak nosić sukienkę w kratkę; w obu przypadkach warto dobierać okrycia i torby, które nie ocierają materiału. Więcej porad o ubraniach i ich pielęgnacji publikujemy w dziale moda i pielęgnacja ubrań.

    Najczęstsze pytania

    Czy wełnę można prać w pralce?

    Tak, jeśli metka na to pozwala. Wybierz program do wełny, temperaturę do 30°C, niskie obroty wirowania i płyn przeznaczony do wełny, a sweter włóż do siatkowego woreczka.

    Jak często prać wełniany sweter?

    Rzadko, zwykle po kilku lub kilkunastu założeniach albo gdy pojawi się plama. Na co dzień wystarczy wietrzenie, bo wełna dobrze neutralizuje zapachy.

    Dlaczego sweter mechaci się pod pachami i na łokciach?

    To miejsca największego tarcia, także o torbę czy pasek. Ograniczenie ocierania i delikatne pranie zmniejszają problem, a powstałe kuleczki usuniesz golarką do tkanin.

  • Swetry na zimę: długie kardigany, oversize i golfy

    Swetry na zimę powinny przede wszystkim grzać, a to zależy głównie od składu i splotu, a dopiero potem od fasonu. Najlepiej sprawdzają się dzianiny z wełny, w tym merino, kaszmiru, alpaki czy moheru, oraz ich mieszanki, które izolują nawet w lekkiej wilgoci. Trzy najpopularniejsze fasony to długi kardigan, sweter oversize i golf: każdy pełni inną rolę i razem tworzą bardzo uniwersalną bazę na chłodne miesiące.

    Jak wybrać swetry na zimę: skład i splot

    Metka mówi o swetrze więcej niż zdjęcie. Oto najważniejsze włókna i ich cechy:

    • Wełna owcza. Ciepła, oddychająca, dobrze odprowadza wilgoć. Grubsza wełna może drapać osoby o wrażliwej skórze.
    • Wełna merino. Cienkie, miękkie włókno, które zwykle nie gryzie. Dobrze reguluje temperaturę, dlatego sweter z merino sprawdza się zarówno w biurze, jak i na zewnątrz.
    • Kaszmir. Bardzo miękki, lekki i ciepły. Wymaga delikatnej pielęgnacji i łatwiej się mechaci, zwłaszcza w tańszych wersjach z krótkich włókien.
    • Alpaka. Ciepła, lekka, o lekko puszystej strukturze. Często mniej drapie niż zwykła wełna.
    • Moher. Puszysty, z charakterystycznym meszkiem, daje dużo ciepła przy małej wadze.
    • Bawełna. Przyjemna i przewiewna, ale słabiej grzeje i dłużej schnie. Lepsza na jesień i wiosnę.
    • Akryl i poliester. Tanie i lekkie, ale zwykle słabiej izolują, mogą sprzyjać poceniu się i szybciej się mechacą. Niewielki dodatek poliamidu w mieszance z wełną bywa jednak korzystny, bo wzmacnia dzianinę.

    Splot też ma znaczenie. Gęsta, zwarta dzianina lepiej chroni przed wiatrem, a gruby splot warkoczowy lub ściągaczowy zatrzymuje więcej powietrza, co poprawia izolację.

    Jak ocenić sweter przed zakupem

    1. Przeczytaj metkę. Sprawdź procentowy udział włókien. Napis „z wełną” bywa mylący, bo może oznaczać zaledwie kilka procent wełny w mieszance z akrylem.
    2. Obejrzyj dzianinę pod światło. Dobry sweter nie ma dużych prześwitów, a oczka są równe na całej powierzchni.
    3. Zrób test rozciągania. Delikatnie naciągnij fragment ściągacza przy mankiecie: dzianina dobrej jakości od razu wraca do kształtu.
    4. Potrzyj materiał. Jeśli po kilku ruchach dłonią włókna wyraźnie się podnoszą lub zostają na palcach, sweter prawdopodobnie szybko się zmechaci.
    5. Sprawdź wykończenie. Szwy boczne powinny być płaskie i proste, a łączenia rękawów nie mogą się marszczyć.
    6. Przymierz z okryciem. Zimowy sweter nosi się pod płaszczem lub kurtką, więc warto sprawdzić, czy rękawy się nie zwijają, a grubość dzianiny nie krępuje ruchów.

    Kolory zimowych swetrów

    Najbardziej uniwersalne są odcienie neutralne: écru, owsiany beż, camel, szarość melanżowa, granat i czerń. Pasują do siebie nawzajem i do większości spodni, spódnic oraz płaszczy, więc z kilku takich swetrów łatwo ułożyć wiele zestawów. Zimą dobrze wyglądają też głębokie, nasycone kolory, takie jak bordo, butelkowa zieleń, śliwka czy czekoladowy brąz, a jasne swetry rozświetlają twarz w pochmurne dni. Jeśli kupujesz pierwszy porządny sweter z naturalnej wełny, wybierz kolor, który nosisz najczęściej, a dopiero kolejny potraktuj jako akcent.

    Długi kardigan: warstwa, która zastępuje okrycie

    Długi kardigan, sięgający do połowy uda, kolan lub nawet łydek, to najbardziej uniwersalny z zimowych swetrów. W domu i biurze pełni rolę ciepłej narzutki, a w łagodne dni może zastąpić płaszcz.

    • Z czym nosić: z wąskimi spodniami lub legginsami i botkami, z sukienką z dzianiny, z dżinsami i golfem. Pasek w talii nadaje sylwetce kształt.
    • Dla kogo: długi kardigan noszony rozpięty tworzy pionową linię, która optycznie wydłuża i wysmukla sylwetkę. Osobom niskiego wzrostu lepiej służą modele do połowy uda niż do łydki.
    • Na co uważać: długie, ciężkie kardigany mogą się wyciągać, dlatego przechowuj je złożone, nie na wieszaku.

    Sweter oversize: wygoda i swobodny styl

    Obszerny sweter z obniżoną linią ramion to synonim zimowego komfortu. Dobrze wygląda w grubym, warkoczowym splocie, w kolorach natury, takich jak écru, beż, szarość czy camel.

    • Z czym nosić: zasada równowagi mówi, że do obszernej góry pasuje węższy dół. Sweter oversize połącz z dopasowanymi spodniami, legginsami, spódnicą ołówkową lub spódnicą midi z satyny. Wsunięcie przodu swetra w spodnie zaznacza talię.
    • Dla kogo: pasuje do wielu sylwetek, ale przy drobnej figurze lepiej wybierać nieco mniej obszerne fasony, które nie przytłoczą.
    • Na co uważać: obszerny sweter z luźnymi spodniami może wyglądać bezkształtnie. Warto też sprawdzić, czy rękawy nie są zbyt długie i nie przeszkadzają w codziennych czynnościach.

    Golf: elegancka baza pod wszystko

    Golf, czyli sweter z wysokim, wywijanym kołnierzem, chroni szyję przed zimnem i jest jednym z najbardziej eleganckich elementów zimowej szafy. Cienki golf z merino zmieści się pod marynarką, sukienką na ramiączkach czy kamizelką, a gruby może być samodzielnym swetrem.

    • Z czym nosić: pod marynarkę do spodni w kant, pod sukienkę bez rękawów, ze spódnicą plisowaną i botkami, z dżinsami i płaszczem. Na golf dobrze wygląda dłuższy łańcuszek lub wisior.
    • Dla kogo: golf optycznie wydłuża szyję, gdy jest w kolorze zbliżonym do reszty stroju. Przy krótkiej szyi lub dużym biuście lepiej sprawdza się półgolf lub sweter z kołnierzem typu stójka.
    • Na co uważać: golf z drapiącej wełny przy szyi jest bardzo nieprzyjemny, dlatego tu szczególnie warto postawić na merino lub kaszmir. Dobrze dopasowany golf nie powinien uciskać szyi ani zsuwać się z niej.

    Inne fasony warte uwagi

    Oprócz trzech głównych fasonów zimą przydają się też inne swetry. Klasyczny sweter z okrągłym dekoltem z cienkiej merino pasuje pod marynarkę i do koszuli z wyłożonym kołnierzykiem. Sweter z dekoltem w serek optycznie wydłuża szyję i dobrze wygląda na koszuli lub topie. Kamizelka z dzianiny, noszona na koszulę lub cienki golf, to modny sposób na dodatkową warstwę, która nie krępuje ramion. Sweter rozpinany na zamek, z wysokim kołnierzem, sprawdza się jako lżejsza alternatywa dla kurtki przy krótkich wyjściach. Swetry z wzorem norweskim czy żakardowym są typowo zimowe i świąteczne, warto więc traktować je jako dodatek do bardziej uniwersalnej bazy.

    Jak łączyć swetry w zimowe zestawy

    Swetry najlepiej wyglądają w zestawach warstwowych, które łatwo dostosować do temperatury w pomieszczeniu i na zewnątrz:

    1. Golf, długi kardigan, proste spodnie, botki. Ciepły i elegancki zestaw do pracy.
    2. Sweter oversize, spódnica midi z satyny, kozaki. Ciekawy kontrast faktur na wyjście.
    3. Golf pod sukienką na ramiączkach, kryjące rajstopy, workery. Wygodnie i modnie na co dzień.
    4. Sweter z warkoczowym splotem, dżinsy, płaszcz, szal. Klasyka zimowego weekendu.

    Jak dobrać grubość swetra do zimowego dnia

    Nie każdy zimowy dzień wymaga najgrubszego splotu. Przy codziennych dojazdach komunikacją i pracy w ogrzewanym pomieszczeniu wygodniejsze są dwie cieńsze warstwy, na przykład golf z merino i kardigan, niż jeden bardzo gruby sweter, w którym w środku robi się za gorąco. Gruby sweter warkoczowy lepiej sprawdza się na długie spacery, wyjazdy w góry czy weekend za miastem, gdzie większość dnia spędza się na zewnątrz.

    Swetry w biurze

    W pracy najlepiej sprawdzają się swetry z cienkiej, gładkiej dzianiny, które nie dodają objętości pod marynarką i nie mechacą się od pasków torby czy oparcia krzesła. Golf lub sweter z okrągłym dekoltem z merino w neutralnym kolorze to bezpieczny wybór do spodni w kant i spódnic ołówkowych. W biurach, gdzie temperatura bywa zmienna, dobrym rozwiązaniem jest cienki sweter na bluzkę lub długi kardigan, który łatwo zdjąć. Unikaj swetrów z dużymi nadrukami i bardzo krótkich fasonów, które odsłaniają brzuch przy unoszeniu rąk.

    Do swetrów pasują zarówno masywne buty, jak i bardziej subtelne modele; o butach, które łączą elegancję z wygodą, piszemy w tekście o wygodnych butach o eleganckim kroju. Na gładkiej dzianinie dobrze prezentuje się też biżuteria, na przykład delikatny wisior lub kolczyki z kolekcji opisanych w artykule o biżuterii z klasą. Jeśli planujesz uzupełnić garderobę przed sezonem, warto wyjść od jesiennej garderoby kapsułowej, do której zimowe swetry łatwo dopasować kolorystycznie.

    Pielęgnacja swetrów i najczęstsze błędy

    • Za częste pranie. Wełna dość długo nie przejmuje zapachów, a częste pranie przyspiesza jej zużycie. Jeśli sweter nie jest zabrudzony, zwykle wystarczy przewietrzyć go przez noc.
    • Za wysoka temperatura. Wełnę pierz ręcznie lub na programie do wełny, w chłodnej wodzie, ze środkiem przeznaczonym do wełny. Gorąca woda i tarcie powodują kurczenie i filcowanie.
    • Wykręcanie. Mokry sweter delikatnie odciśnij w ręczniku zamiast wykręcać.
    • Suszenie na wieszaku lub kaloryferze. Swetry susz na płasko, z dala od źródeł ciepła, nadając im właściwy kształt.
    • Ignorowanie zmechaceń. Golarka do ubrań lub grzebień do dzianiny szybko je usuwają. Mechacenie najczęściej pojawia się w miejscach tarcia, np. pod pachami i przy pasku torebki.
    • Przechowywanie bez ochrony. Przed schowaniem na lato wypierz swetry i przechowuj je złożone w bawełnianych workach lub pudłach. Kostki z drewna cedrowego lub woreczki z lawendą mogą pomóc odstraszać mole.

    Jeśli wełna gryzie cię niezależnie od rodzaju, noś pod swetrem cienką bawełnianą koszulkę z długim rękawem albo wybieraj mieszanki z jedwabiem lub bawełną. U osób z atopowym zapaleniem skóry szorstkie włókna mogą nasilać świąd, dlatego warto stawiać na gładkie, miękkie dzianiny i w razie problemów skonsultować się z dermatologiem. Więcej porad znajdziesz w dziale moda.

    Najczęstsze pytania

    Który sweter jest najcieplejszy?

    Najlepiej izolują dzianiny z wełny, alpaki, moheru i kaszmiru, szczególnie w grubym splocie. Swetry z akrylu zwykle grzeją słabiej.

    Dlaczego sweter się mechaci?

    Mechacenie powstaje przez tarcie, szczególnie przy krótkich włóknach i mieszankach z akrylem. Pomaga golarka do ubrań i pranie na lewej stronie.

    Jak prać sweter z wełny merino?

    Ręcznie lub na programie do wełny w chłodnej wodzie, ze środkiem do wełny. Nie wykręcaj go, odciśnij w ręczniku i susz na płasko.

  • Strój na święta: wygodne i eleganckie ubrania na rodzinne spotkania

    Strój na święta w rodzinnym gronie powinien być elegancki, ale przede wszystkim wygodny: przy wigilijnym stole spędza się kilka godzin, w mieszkaniu jest ciepło, a między daniami trzeba jeszcze pomóc w kuchni czy usiąść z dziećmi na podłodze przy choince. Najlepiej sprawdzają się miękkie dzianiny, luźniejsze kroje i głębokie, nasycone kolory. Taki zestaw da się zwykle skompletować z rzeczy, które już wiszą w szafie.

    Strój na święta w rodzinnym gronie: co wybrać

    Dobry świąteczny zestaw opiera się na jednej rzeczy bazowej, do której dobiera się resztę. Sprawdzone propozycje to:

    • sukienka z dzianiny o długości midi w butelkowej zieleni, bordo, granacie lub ciepłym brązie, noszona z kryjącymi rajstopami,
    • sweter z cienkiej wełny merino lub kaszmiru do plisowanej spódnicy albo szerokich spodni z miękkiej tkaniny,
    • kardigan zapinany na guziki narzucony na gładką bluzkę z satyny wiskozowej,
    • spodnie z wysokim stanem i gumką z tyłu pasa, które wyglądają elegancko, a nie uciskają po kolacji,
    • aksamitna marynarka na golf, gdy spotkanie ma bardziej uroczysty charakter.

    Przy dzianinie warto zwrócić uwagę na skład. Wełna i jej mieszanki dobrze regulują temperaturę, ale w bardzo ciepłym pokoju gruby sweter szybko staje się męczący, dlatego lepiej wybrać cieńszy splot i ewentualnie dołożyć warstwę. Akryl jest tańszy, lecz zwykle słabiej oddycha i szybciej się mechaci. Osoby z wrażliwą skórą mogą źle znosić szorstką wełnę bezpośrednio na ciele, wtedy pod spód sprawdzi się bawełniana koszulka.

    Fasony obcisłe, sztywne paski i ciasne mankiety po kilku godzinach przy stole przestają być wygodne. Lepiej wypadają kroje lekko rozkloszowane, sukienki z wiązaniem w talii i spodnie o prostej nogawce. Na nogi, zamiast szpilek, lepiej wybrać botki na niskim obcasie, mokasyny lub eleganckie baleriny, bo w domu i tak spędza się większość czasu.

    Gdy na święta trzeba dojechać

    Wyjazd do rodziny oznacza zwykle kilka godzin w samochodzie lub pociągu i ubrania przewożone w torbie. Dzianina, krepa i tkaniny z niewielkim dodatkiem elastanu gniotą się znacznie mniej niż len czy cienka bawełna. Odświętną sukienkę lub koszulę warto zwinąć w rulon zamiast składać, a na miejscu powiesić w łazience po gorącym prysznicu, by para wygładziła zagniecenia. Wygodne ubranie na drogę i zmiana na kolację to rozwiązanie prostsze niż spędzanie podróży w eleganckim stroju.

    Jak zaplanować świąteczne ubrania bez pośpiechu

    Przegląd szafy najlepiej zrobić na początku grudnia. Często wystarczą nowe dodatki: ciepłe rajstopy, szal w głębokim kolorze, delikatne kolczyki czy broszka przypięta do swetra. Jeśli zakupy są potrzebne, sprawdzi się krótka lista, przygotowana podobnie jak przy planowaniu, jak skompletować jesienną garderobę kapsułową. Rzeczy, które nie są pilne, można spokojnie odłożyć do poświątecznych obniżek, a przed nimi warto sprawdzić, w jakie ubrania zainwestować na wyprzedażach. Ten sam sposób planowania przyda się później przy układaniu wiosennej listy ubrań.

    Po świętach świąteczne ubrania warto od razu przejrzeć: plamy z tłuszczu i czerwonego wina łatwiej usunąć świeże, a swetry przechowywać złożone, nie na wieszaku, by nie wyciągały się w ramionach. Więcej pomysłów na zestawy na różne okazje znajdziesz w dziale moda.

    Najczęstsze pytania

    Jaki kolor wybrać na Wigilię?

    Dobrze sprawdzają się głębokie, ciepłe kolory, takie jak butelkowa zieleń, bordo, granat i czerwień, a także czerń lub ecru z dodatkami w kolorze złota.

    Czy sweter jest wystarczająco elegancki na święta?

    Tak, jeśli ma cienki, gładki splot i dobrze leży. W połączeniu ze spódnicą midi lub eleganckimi spodniami i delikatną biżuterią wygląda odświętnie.