Biodegradowalny żel do mycia twarzy to produkt, którego składniki po spłukaniu mogą zostać rozłożone przez mikroorganizmy do prostych związków, zamiast długo utrzymywać się w wodzie i glebie. Taka deklaracja pojawia się często na wegańskich kosmetykach marek masowych, np. Love Beauty and Planet, które łączą żele myjące i maski z hasłami proekologicznymi. Przepisy unijne wymagają, by deklaracje na kosmetykach były prawdziwe i poparte dowodami, ale samo słowo „biodegradowalny” może dotyczyć różnych rzeczy, dlatego warto czytać je uważnie.
Co może oznaczać biodegradowalna formuła
Producent może mieć na myśli całą formułę albo tylko część składników; rzetelna informacja podaje wtedy ich odsetek. Biodegradowalność ocenia się zwykle w standardowych testach laboratoryjnych, np. z serii OECD 301, które sprawdzają, jak szybko substancja rozkłada się w określonych warunkach. Trzeba też odróżnić formułę od opakowania: biodegradowalny żel w zwykłej plastikowej butelce to wciąż plastik, który należy oddać do recyklingu.
Temat ma znaczenie szczególnie w produktach spłukiwanych, bo trafiają one prosto do ścieków. Za łatwo biodegradowalne uważa się łagodne substancje myjące otrzymywane z cukrów i olejów roślinnych, takie jak Coco-Glucoside, Decyl Glucoside czy Lauryl Glucoside. Mniej pożądane z punktu widzenia środowiska są cykliczne silikony (Cyclotetrasiloxane, Cyclopentasiloxane), których zawartość w kosmetykach spłukiwanych Unia Europejska ograniczyła, oraz celowo dodawany mikroplastik, który jest stopniowo wycofywany z kosmetyków.
Przy lekturze INCI pomaga prosta zasada: najwięcej mówią pierwsze pozycje po wodzie (Aqua), bo to one tworzą bazę żelu. Obok glukozydów często spotkasz tam betainy (np. Coco-Betaine) i łagodne pochodne aminokwasów, takie jak Sodium Cocoyl Glutamate. Pochodzenie roślinne nie przesądza jednak automatycznie o szybkim rozkładzie, a składnik syntetyczny nie musi być trwały w środowisku. Dlatego bardziej wiarygodna od ogólnego hasła jest konkretna informacja producenta albo znak niezależnego certyfikatu, który obejmuje także kryteria środowiskowe.
Jak wybierać i używać żelu z myślą o skórze
Deklaracja ekologiczna nie mówi nic o tym, czy żel będzie łagodny dla Twojej cery. O komforcie decydują rodzaj detergentów, pH zbliżone do fizjologicznego i dodatki łagodzące, np. gliceryna czy pantenol. Lekkie żele na bazie glukozydów dobrze sprawdzają się przy cerze normalnej i mieszanej, a przy suchej lepszy bywa żel-krem lub mleczko. Przykład prostej, roślinnej formuły omawiamy w tekście o żelu myjącym Biolaven z lawendą.
- Dozuj oszczędnie. Porcja wielkości ziarna grochu lub jedna pompka wystarczy na całą twarz; więcej nie myje lepiej, tylko obciąża skórę i ścieki.
- Zakręcaj wodę podczas minutowego masażu twarzy i spłukuj letnią wodą.
- Sprawdzaj zapach. Roślinne żele często zawierają olejki eteryczne, dlatego nowy produkt warto poprzedzić próbą uczuleniową wykonaną w domu.
- Ogranicz jednorazowe produkty. Zamiast codziennej maski w płachcie sięgaj częściej po maseczki w słoiczku, jak naturalna maseczka regenerująca Love Me Green.
Jeśli masz AZS, trądzik różowaty lub skórę, która piecze po każdym myciu, dobór produktu myjącego omów z dermatologiem, niezależnie od tego, jak ekologiczny jest skład. Więcej porad znajdziesz w dziale pielęgnacja twarzy.
Najczęstsze pytania
Czy biodegradowalny żel jest łagodniejszy dla skóry?
Nie musi być. Biodegradowalność dotyczy losu składników w środowisku, a łagodność zależy od rodzaju substancji myjących, pH i zapachu.
Czy biodegradowalne jest też opakowanie żelu?
Zwykle nie. Deklaracja najczęściej odnosi się do formuły, a plastikową butelkę należy opróżnić i oddać do recyklingu.