Bezpieczne opalanie zaczyna się od kosmetyku z filtrem dobranego do karnacji i od nakładania go w odpowiedniej ilości. Seria Sun Balance od Laboratorium Kosmetyków Naturalnych Farmona to przykład linii, w której obok produktów z filtrami UVA i UVB znajdują się kosmetyki do pielęgnacji po słońcu oraz produkty nadające skórze lekki odcień. W tym tekście wyjaśniamy, jak korzystać z takich serii, żeby ochrona była skuteczna, a opalenizna nie odbywała się kosztem zdrowia skóry.
Co daje seria kosmetyków przeciwsłonecznych
Promieniowanie UVB odpowiada głównie za oparzenia, a UVA wnika głębiej i przyspiesza fotostarzenie: utratę jędrności, zmarszczki i przebarwienia. Oba rodzaje promieniowania zwiększają ryzyko nowotworów skóry. Dlatego dobry kosmetyk do opalania powinien mieć szeroki zakres ochrony, czyli filtr UVB określony liczbą SPF oraz ochronę UVA, oznaczaną zwykle symbolem UVA w kółku.
Serie takie jak Sun Balance zwykle obejmują kilka typów produktów:
- emulsje i balsamy z filtrem o różnych wartościach SPF, do ciała i twarzy,
- spraye i mgiełki, wygodne do szybkiego odnawiania ochrony,
- kosmetyki po opalaniu, które koją i nawilżają skórę po ekspozycji,
- produkty z efektem koloru, takie jak pielęgnacyjny mus BB do ciała, który daje odcień bez słońca.
Przy wyborze konkretnego produktu warto zwrócić uwagę nie tylko na liczbę SPF, ale też na konsystencję i przeznaczenie. Emulsje i balsamy dają najpewniejszą warstwę ochronną na plaży, bo łatwo zobaczyć, gdzie zostały nałożone. Lekkie mleczka i fluidy lepiej sprawdzają się na co dzień w mieście. Osoby ze skórą tłustą i skłonną do zaskórników często wolą formuły żelowe lub oznaczone jako niekomedogenne, a osoby ze skórą suchą formuły z dodatkiem olejów i gliceryny. Dobrym zwyczajem jest też sprawdzenie symbolu otwartego słoiczka na opakowaniu, który mówi, jak długo produkt zachowuje właściwości po otwarciu.
Filtry mineralne i chemiczne
W kosmetykach przeciwsłonecznych stosuje się dwa rodzaje filtrów. Filtry mineralne, czyli tlenek cynku i dwutlenek tytanu, odbijają i rozpraszają część promieniowania, są zwykle lepiej tolerowane przez skórę wrażliwą i dzieci, ale mogą zostawiać jasny ślad. Filtry chemiczne pochłaniają promieniowanie, są lżejsze i łatwiej się rozprowadzają. Większość nowoczesnych produktów łączy oba rodzaje. Dla skuteczności ważniejsze od rodzaju filtra jest to, czy produkt ma szeroki zakres ochrony i czy nakładasz go w odpowiedniej ilości.
Jak dobrać filtr do karnacji
Wysokość SPF warto dobrać do fototypu i warunków, w jakich przebywasz na słońcu:
- jasna karnacja, piegi, skłonność do oparzeń: SPF 50, zwłaszcza na początku sezonu i w górach lub nad morzem,
- karnacja średnia, która łatwo się opala: SPF 30 jako minimum, SPF 50 przy długim przebywaniu na plaży,
- dzieci, osoby z licznymi znamionami, po zabiegach złuszczających lub przyjmujące leki uwrażliwiające na słońce: zawsze wysoka ochrona i dodatkowo cień, kapelusz i odzież.
Niemowląt nie należy wystawiać na bezpośrednie słońce, a u małych dzieci podstawą ochrony jest cień i odzież, filtr stanowi uzupełnienie. Przy przyjmowaniu leków lub stosowaniu kosmetyków z retinoidami i kwasami warto zapytać lekarza lub farmaceutę, czy zwiększają one wrażliwość skóry na słońce.
Opalenizna, nawet uzyskana z filtrem, jest reakcją obronną skóry na uszkodzenie. Filtr zmniejsza to uszkodzenie, ale go nie eliminuje, więc nie warto traktować wysokiego SPF jako przepustki do wielogodzinnego leżenia w pełnym słońcu.
Jak stosować kosmetyki z filtrem
Większość błędów nie wynika ze złego produktu, tylko z jego nieprawidłowego użycia. Kilka zasad, które realnie zwiększają ochronę:
- Nakładaj kosmetyk przed wyjściem na słońce, na suchą skórę, nie oszczędzając. Na całe ciało dorosłej osoby potrzeba mniej więcej garści produktu.
- Pamiętaj o miejscach pomijanych: uszach, karku, stopach, dekolcie, linii włosów.
- Odnawiaj ochronę co około 2 godziny oraz po każdej kąpieli, wycieraniu ręcznikiem i intensywnym poceniu się, także jeśli produkt jest wodoodporny.
- Unikaj najsilniejszego słońca w godzinach południowych.
- Do twarzy wybieraj produkty przeznaczone do twarzy, lżejsze i mniej skłonne do zapychania porów.
Spraye są wygodne, ale łatwo nałożyć je zbyt cienko. Najlepiej spryskać skórę obficie i rozsmarować produkt dłonią.
Pielęgnacja po słońcu i alternatywy
Po opalaniu skóra jest odwodniona i bywa podrażniona. Sięgnij po chłodny prysznic z łagodnym środkiem myjącym, a potem po balsam lub żel po opalaniu z pantenolem, alantoiną, aloesem lub masłami roślinnymi. Dobrze sprawdzają się też aromatyczne masła do ciała, na przykład lawendowe masło do ciała, o ile skóra nie jest zaczerwieniona. Przy oparzeniu z pęcherzami, gorączką lub dreszczami potrzebna jest konsultacja lekarska.
Jeśli zależy Ci głównie na kolorze, bezpieczniejszą drogą niż długie opalanie są:
- balsamy stopniowo brązujące, które budują odcień w kilka dni,
- samoopalacze w piance lub emulsji, dające intensywniejszy efekt,
- kosmetyki z efektem natychmiastowym, zmywalne pod prysznicem.
Pamiętaj, że samoopalacz nie chroni przed promieniowaniem UV, więc na słońcu nadal potrzebny jest filtr. Więcej porad o codziennej pielęgnacji skóry znajdziesz w dziale pielęgnacja ciała.
Najczęstsze błędy przy opalaniu
Do najczęstszych należą: używanie zeszłorocznych, otwartych resztek kremu z filtrem, nakładanie zbyt cienkiej warstwy, rezygnacja z ochrony w pochmurne dni oraz przekonanie, że skóra „przyzwyczajona” do słońca już nie potrzebuje filtra. Warto też regularnie oglądać znamiona i zgłaszać się do dermatologa, jeśli któreś zmienia kształt, kolor lub wielkość.
Błędem jest także myślenie, że ochrona potrzebna jest tylko na plaży. Promieniowanie UVA przenika przez chmury i szyby, a skóra łatwo opala się podczas spacerów, jazdy na rowerze czy pracy w ogrodzie. Na co dzień wystarczy lżejszy produkt z filtrem na odsłonięte partie ciała, ale warto, by stał się nawykiem tak samo oczywistym jak mycie zębów. Pamiętaj również o ustach i okolicy oczu: pomadka z filtrem i okulary przeciwsłoneczne z filtrem UV to proste uzupełnienie ochrony, o którym wiele osób zapomina.
Najczęstsze pytania
Czy SPF 50 blokuje opalanie?
Nie całkowicie. Skóra nadal może się opalić, tylko wolniej i z mniejszym ryzykiem oparzenia. To dobry wybór dla jasnych karnacji.
Czy wodoodporny filtr trzeba odnawiać?
Tak. Wodoodporność oznacza, że produkt zachowuje część ochrony po kąpieli, ale po wyjściu z wody i wytarciu się ręcznikiem warto nałożyć go ponownie.
Czy można używać kremu z filtrem z zeszłego roku?
Lepiej nie, jeśli był otwarty. Po upływie okresu przydatności po otwarciu filtry mogą tracić skuteczność.